Saturday, 22 October 2016

కంఫర్ట్ జోన్ సంకెళ్ళను వదిలించుకుని ఎంట్ర ప్రెన్యూర్ గా ఎలా ఎదగాలి ? [4 Strategies to Break Your Comfort zone to be a Successful Entrepreneur]

  1. Don't get trapped by belief patterns that are not supporting your entrepreneurial journey
  2. Take steps beyond your comfort zones based on nature of your entrepreneurial activity
  3. Make small changes in habits to enable your self enjoy the process and uncertainity
  4. Turn your fears into friends
రోజువారీ జీవితాన్ని ఒక మూస పద్దతిలో ఓకే విధానాలలో గడపదమనేది సాధారణ అంశం. మనమంతా “అలవాట్లు” తో బతికే జీవులం. ఉదయం నిద్ర లేచే సమయం నుంచి, ఏం బ్రేక్ ఫాస్ట్ తింటాము, ఏ సమయానికి పనులకు బయటికి వెళతాము, ఎవరిని ఎక్కువ కలుస్తాము, కుటుంబము, డబ్బు, జీవితము, భవిష్యత్తు అనే అంశాలపై ఏమి ఆలోచిస్తాము అనేది కూడా ఒకే పద్దతిలో నడుస్తుంటుంది. కానీ ఎంట్ర ప్రెన్యూర్ అవ్వాలనుకుంటే సేఫ్ గేమ్ ఆడేలా రిలాక్స్ గా పనులు చేసుకోవాలంటే, మన శక్తిని మనం సంపూర్ణంగా వినియోగించుకోనట్లే. కంఫర్ట్ జోన్, సెంటిమెంట్ సంకెళ్ళు వదిలితేనే ఆశయం దిశగా అడుగులు వేగంగా, నిర్మాణాత్మకంగా వేయగలం. ఈ ముఖ్యాంశాలు చర్చించడానికే మీకోసం ప్రత్యేకంగా ముందుకువచ్చింది ఈ ఆర్టికల్.
***    ***    ***    ***    ***    ***
రొటీన్ గా ఒకే పని చేసే వారికంటే, ఎప్పటికప్పుడు ఫ్రెష్ భావాలు, సవాళ్లు తీసుకుని ముందుకెళ్ళే వాళ్ళు ఎక్కువ సృజనాత్మకత, భావోద్వేగ స్థిరత్వం కలిగిఉంటారని శాస్త్రజ్ఞులు తేల్చి చెప్పారు. మనిషి తన రోజువారీ రొటీన్ కంఫర్ట్ (మాయ !) ప్రపంచంలో ఉండకుండా, ఆ బంధనాలను విచ్చిన్నం చేసుకుని కొత్త పద్దతులలో ఆలోచించడం, కొత్త విధానాలలో పనులు చేయడం అనేది వేగంగా, ఉన్నతంగా ఎదగడానికి తోడ్పడుతుంది. అయితే దానికి అర్థం స్థిరంగా పనిచేయకుండా పారిపోవడం కాదు, ఎప్పటి కప్పుడు లక్ష్యాలు మార్చుకుంటూ పోవటం అంతకన్నా కాదు. అనుకున్న ఉన్నత ఫలితాలను సాధించే ఉన్నత విధానాలు మనకు గతంలో లేకపోయినా ఇతరులను, సక్సెస్ సాధించిన వారిని చూసి నేర్చుకోగలగటం. మన ఫలితాలను బేరీజు వేసుకోవటం, కొత్తదనం ఎలా సృష్టించాలా అని సృజనాత్మకంగా ఆలోచించడం, కొత్త పద్దతులు ప్రయత్నించడం, కొత్త విదానంలో జీవితాన్ని చూడటం.
1. నమ్మకాల ఉచ్చులో చిక్కుకోకండి !

కొందరి ఇంటిముందు “కుక్క ఉంది జాగ్రత్త” అని బోర్డు పెడతారు. అదేవిధంగా జీవితంలో లేదా వ్యాపారంలో ఎదుగూ బొదుగూ లేనివారికి మేడలో కనిపించని ఒక బోర్డు వేలాడుతుంది, దాని పై ఇలా రాసిఉంటుంది. “నాకు కొన్ని నమ్మకాలు ఉన్నాయి జాగ్రత్త!”. ఏమిటండీ ....నవ్వు వస్తుందా? నిజమండీ ఈ ప్రపంచంలో మనుషులందరూ కొన్ని నమ్మకాలకు అమ్ముడైపోతారు. ఆ నమ్మకాలు ఉన్నతంగా ఉంటే ఎదుగుతారు లేదంటే నమ్మకాల స్థాయిలో ఉంటారు. ఒకతనికి ఈ నమకాలు ఉన్నాయనుకోండి:
  • కోటీశ్వరులు అంటే బాగా పొగరుతో ఉంటారు
  • డబ్బున్న వారు ఏదైనా చేసేయోచ్చు అనుకుంటారు
  • డబ్బు ద్వారా తన పనులు వక్ర మార్గంలో కూడా చేయించుకుంటాడు
  • పిల్లికి బిక్షం వేయరు, ఇంట్లో ఒక్కొక్కరు ఒక సెపరేట్ కార్ వాడతారు 
ఇలాంటి నమ్మకాలు ఉన్నవ్యక్తి కోటీశ్వరుడు అవ్వాలని అనుకోగానే ఒక నెగటివ్ నమ్మకం ప్రయత్నాన్ని ఆపేస్తుంది. నమ్మకాల ట్రైనింగ్ బలంగా ఉండటం వలన పనిలో పూర్తిగా నిమగ్నమవలేడు. అలాగే చాలామందికి బిజినెస్ గురించి నమ్మకాలు ఉంటాయి; తమకు బిజినెస్ అచ్చి రాదనీ, ఫలానా టైపు భాగస్వామ్య వ్యాపారం అంటే ఎప్పటికైనా మునిగి పోయేదే అనీ, తమ కుటుంబంలో డాక్టర్స్ ఉన్నారని, లేదా టీచర్స్ ఉన్నారని, లేదా ఎవరూ లేరు కాబట్టి వ్యాపారం తమకు రాదనీ, ఫలానా బిజినెస్ అందరికీ సూట్ అవ్వదని  అనేక అపోహలు పదే పదే వల్లే వేస్తారు. దీనిని ఇంకో భాషలో చెప్పాలంటే తమకు తాము ఒక నమ్మకాల శిక్షణ (బిలీఫ్ ట్రైనింగ్) ఇచ్చుకుంటారు. అందుకే బిజినెస్ గురించి మీ నమ్మకాలను మీరు అర్థం చేసుకోండి. ఉన్నతంగా నడిపిస్తున్నయా ? మీలో మరో గొంతు (అంతరంగం) మిమ్మల్ని బలంగా ముందుకు పోనివ్వని బంధనం వేస్తుందా?
2. కంఫర్ట్ లేని జోన్ కి దారేది !
అత్తారింటికి దారేది సినిమా టైటిల్ గుర్తొస్తుందా? మొదట కంఫర్ట్ జోన్ దాటి అలోచించి పనులు చేయాలి, అలా చేసే లక్షణాలు ఉన్న వ్యక్తులు మీ టీం లో భాగంగా ఉంచుకోవాలి, అభిప్రాయ భేదాలు వ్యత్యాసాలు మన ఉన్నతికే అని ఆలోచించగలిగే ఆలోచన ఉండాలి. అలా భిన్నంగా  (అలవాటుగా చేసేవి కాకుండా కొత్తగా..) చేసే  పనులు రెగ్యులర్ గా చేయడం ద్వారా, చివరికి మీరు భిన్నంగా చేసే  అలవాటు నేర్చుకుంటారు. కంఫర్ట్ జోన్ దాటి పని చేయటంలో కంఫర్ట్ ఫీల్ అవడం అన్నమాట. ఉదయం మీకు బ్రషింగ్ కుడి చేతో చేసే అలవాటు ఉంటె బ్రష్ ఎడమ చేతితో పట్టుకుని చుడండి, భిన్నంగా ఉంటుంది, వింతగా ఉంటుంది , కంఫర్ట్ అనిపించదు. మూడు వారాలు ట్రై చేయండి. మీకొక కాన్ఫిడెన్సు వస్తుంది. ఇంకా అలాంటి భిన్న మైన పనులు చేయాలని ఆలోచిస్తారు.   
3. చిన్న అలవాట్లు – భిన్న అలవాట్లు ! 
ఒక అంశం మీద అలవాటు అంటే అనేక సార్లు విన్నా , చూసినా, అనుభవం పొందినా (రిపీట్ చేస్తే) అది సబ్ కాన్షియస్ మైండ్ లోకి వెళ్లి పోతుంది. అందుకే మీ కంఫర్ట్ జోన్ లోంచి ఒక్క రోజులో ఈ ఆర్టికల్ చదవగానే మీ పాత అలవాట్లు కిటికీలోంచి మూటకట్టి పారేసేయాలని చెప్పటం లేదు. చిన్నగా మొదలుపెట్టండి కొత్త మార్గంలో ఆఫీస్ కి వెళ్ళటం, కొత్త రుచి చూడటం, చిన్నప్పటి  ఫ్రెండ్స్ కి ఫోన్ చేయడం, మొక్కలకి నీళ్ళు పోసే బాధ్యత తీసుకోవడం, మీ వర్క్ స్టేషన్ ప్లేస్ లేదా డైరెక్షన్ మార్చుకోవడం. ఇలా నా తమ్ముడు అనిల్ ఇంట్లో ఆఫీస్ లో ఫర్నిచర్ దిశలు మారిస్తే మేమంతా కొత్తదనం ఫీల్ అవటం కళ్ళారా చూసాను. ఇలాంటి చిన్న  భిన్న విధానాలు చేయటం వలన భిన్నంగా ఉండటం కూడా అలవాటు అయిపోతుంది.  
4. భయాలు తో స్నేహమే సాహసం   
సర్కస్ లో జైంట్ వీల్ ఎక్కమంటే కొందరు వామ్మో అని భయపడతారు. మరొకరు వావ్ అక్కడ నుంచి కిందున్న వాళ్ళందరిని చూడొచ్చు గాలిలో తీలియాడుతూ పక్షిలా కిందికి వస్తున్న ఫీలింగ్ ఎంజాయ్ చేయొచ్చు అనుకుంటారు. ఇద్దరు చూసింది ఒకటే వాస్తవం (జైంట్ వీల్) కాని వారు అంతర్లీనం చేసుకున్న విధానం వేరు. అలాగే భయాలు, కుటుంబ అలవాట్లు, సెంటిమెంట్లు దాటి బిజినెస్ ఒక సవాలుగా స్వీకరించాలి, మిమ్మల్ని ఉన్నతంగా నడిపే సాహసాలుగా అర్థం చేసుకోవాలి. అలాగే మీరు కంఫర్ట్ జోన్ ఎందుకు దాటుతున్నారో, ఇబ్బందిగా ఉన్నా ఖచ్చితంగా చేయాల్సిందే అని ఎందుకు ఫీల్ అవుతున్నారో స్పష్టత ఉండాలి. సరైన కారణాలు మిమ్మల్ని మీ ప్రయత్నాన్ని నిరంతరం సపోర్ట్ చేస్తాయి.  
ఎక్సర్ సైజ్ : కంఫర్ట్ జోన్  దాటి ఎంట్ర ప్రెన్యూర్ గా ఎదగడానికి ఇలా చేయండి:
  1. మీకు ఉన్న ఒక మామూలు స్థాయి భయాన్ని ఎదుర్కొండి . మీటింగ్ లో మాట్లాడటం కావొచ్చు, ప్రమోషన్ అడగడం కావొచ్చు, మీకు తెలియని కొత్త వ్యక్తులను పరిచయం చేసుకోవటం కావొచ్చు.
  2. రూజ్ వెల్ట్ మహాశయుడు అన్నట్లు ప్రతిరోజు మీకు భయంగా అనిపించే  ఒక పని చేయండి. ఇది మీ మైండ్ ప్రోగ్రామింగ్ ని గొప్పగా ప్రభావితం చేసి మిమ్మల్ని శక్తివంతులను చేయగలదు
  3. చాలా మంది జాబు మానేసి వాళ్ళకు నచ్చిన వ్యాపారం లోకి రావాలని సంవత్సరాలు వెయిట్ చేస్తూ ఉంటారు. అనేక పరిస్థితులు తమను గట్టిగా గెంతి వేసే వరకు వెయిట్ చేసి అప్పుడు మానేస్తారు. అలా కాకుండా ఒక గోల్ తో ప్రణాలికా బద్దంగా అలోచించి నిర్ణయం తీసుకోవాలి. డబ్బు, సమయం, నిర్ణయం ప్రభావం తమ మీద , కుటుంబం మీద ఎలా ఉంటుంది అలోచించి వేగంగా పావులు కదపాలి.
  4. మీ నమ్మకాల లిస్టు రాసుకోండి. ఒక ఎంట్ర ప్రెన్యూర్ గా మీరు ఏమి ఆలోచిస్తున్నారు, ఎదిగిన వారి ఆలోచనలు ఎలా ఉన్నాయి, మీ జీవితం మీద, కుటుంబం మీద, భవిష్యత్తు మీద స్థిరంగా ఉన్న అభిప్రాయాలు ఏమిటి, అవి ఉన్నతంగా ఎదగడానికి ఉపయోగపడుతున్నాయా? బిలీఫ్  ట్రైనింగ్ బాగా లేదేమో అని డౌట్ వస్తే ఉన్నత మైన పాజిటివ్ అఫిర్మేషన్స్ / డిక్లరేశన్స్ రాసుకోండి. రోజు ఉదయం నిద్ర లేవగానే ఆ అఫిర్మేషన్స్ చదవండి.
  5. మీ ఆఫీస్ వాతా వరణం, రోజు మీరు కలిసే వ్యక్తులు, మీరు కనిపించే లుక్స్, మీ డ్రెసింగ్ విధానం కాస్త భిన్నంగా మార్చుకోండి. ఒక సూపర్ స్టార్ పోజ్ లో ఫోటో దిగి మిమ్మల్ని మీరు చూసుకోండి. చూడటానికి సినిమా డైలాగ్ లా ఉందా? కాని మిమ్మల్ని మీరు ఉన్నతంగా ఫీల్ అవడానికి చాలా ఉపయోగపడుతుంది. మీ సెల్ఫ్ కాన్ఫిడెన్సు పెరుగుతుంది.
  6. టిమ్ ఫెర్రిస్ అనే రచయిత అన్నట్లు ఒక వ్యక్తి విజయం ఎన్ని భిన్న మైన, కంఫర్ట్ లేని  సంభాషణలు మనస్పూర్తిగా ప్రేమగా చేయగలడు అనే దానిపై ఆధార పది ఉంటుందంట. అంటే నాకు నచ్చినట్లే ఉండాలి అని కాకుండా భిన్న విధానాలు , పద్దతులు ద్వారా ముందుకు వెళ్ళే లక్షణం మిమ్మల్ని మీరు ఫ్లెక్సిబుల్ గా మార్చుకునే లక్షణం అలవాటు చేసుకోండి.
***  ***  ***  సైకాలజీ టుడే, అక్టోబర్  2016 లో ప్రచురించబడిన  ఆర్టికల్  ***  ***  ***

Sunday, 25 September 2016

మీలోని ఎంట్ర ప్రెన్యూర్ ని అడ్డుకునే సెల్ఫ్ డౌట్ కి చెక్ పెట్టే 8 అంశాలు


చాలామందికి బిజినెస్ చేయాలని, స్టార్టప్ స్థాపించాలని కోరిక ఉంటుంది కానీ నేను చేయగలనా అని సందేహం. ఇలా  ఔతుందేమో అలా ఔతుందేమో అని మీమాంస. కాబోయే పరిణామాలన్నీ ఫెయిల్యూర్స్ అవుతాయేమో అని భయం. ఇలాంటి సందేహం, మీమాంస, భయం ఉన్నవారు బిజినెస్ లో అడుగుపెట్టరు. కొందరు వీరికి భిన్నంగా “ఎలాగైనా సరే సొంత వ్యాపారం పెట్టాలి, పేరు, కీర్తి, డబ్బు సంపాదించాలి, పది మందికి ఉద్యోగం ఇవ్వాలి, కొన్ని తరాలకు మార్గదర్శకం కావాలి...” అని బిజినెస్ ప్రయాణంలో కొన్ని అడుగులు వేస్తారు. అప్పుడు మొదలౌతుంది అసలు కథ. ఊహించని మలుపులు, ఎంతకీ తెమలని  ఖర్చులు, భిన్న ఆలోచనలున్న పార్టనర్స్, మారుతున్న మార్కెట్ సమీకరణలు, ముప్పుతిప్పలు పెట్టే కస్టమర్స్, సమాచార విప్లవం, షేక్ హ్యాండ్ ఇచ్చేవాళ్ళు, హ్యాండ్ ఇచ్చే వాళ్ళు,....ఇంకా ఎన్నో ఒడిదుడుకులు, రోజురోజుకీ పెరుగుతున్న సవాళ్ళు....మరి ఈ సమయంలో ఎంట్రప్రెన్యూర్స్ తమ మీద, తమ పని మీద, భవిష్యత్తు మీద ఆలోచనలు ఎలా ఉంటాయి? ఆశయం నడిపిస్తుందా? సంశయం నడిసంద్రంలో ముంచేస్తుందా?  అప్పుడు ఒక వ్యాపారస్తుడి (ఎంట్ర ప్రెన్యూర్) కి తన మీద తనకే అనుమానం కలిగితే ఏమి చేయాలి? సెల్ఫ్ డౌట్ నుంచి సెల్ఫ్ స్టార్ట్ ఎలా చేయాలి?  ఈ కీలక అంశాలు  తెలిపే  ఈ వ్యాసం మీకోసం ప్రత్యేకం.
***    ***    ***    ***    ***    ***
చాలా మంది విజేతలకు, ఆత్మ విశ్వాసం ప్రదర్శించే వారికి, గొప్ప బిజినెస్ మగ్నెట్స్ కు తమ శక్తి సామర్ధ్యాల మీద అనుమానం (సెల్ఫ్ డౌట్) ఉండదు అని అనుకుంటారు. అది నిజం కాదు. జీవితంలో ఎదురయ్యే అనేక సవాళ్ళతో సెల్ఫ్ డౌట్ (స్వీయ అనుమానం) అనేది సాధారణంగా వచ్చే ఆలోచన.  ఇది మానవ సహజం. కాకపోతే అది మీ అభివృద్ధికి ఆటంకపరిచే స్థితిలో ఉండకూడదు.
1: మీరు ఒంటరిగా లేరని తెలుసుకోండి:

మీ ఒక్కరికే కాదు ప్రపంచంలో ఎవరికైనా తమ మీద తమకి కొన్ని సందర్భాలలో అనుమానం వస్తుంది. ఎంత గొప్ప విజేతలకైనా కొన్ని సందర్భాలలో సెల్ఫ్ డౌట్ సహజం. మీరు మాత్రమే ఆత్మ విశ్వాసంలేక ఇబ్బంది పడుతున్నారు అనుకోకండి. ఒక పనిని మొదలుపెట్టకముందు, నేర్చుకునే దశలో, కొత్తగా చేసేటప్పుడు కాన్ఫిడెన్సు లేకపోవటం సహజం. నా ఒక్కడికే ఇలా అవుతుందేమో అనే ఆలోచన మనిషిని చాలా ఇబ్బందికి గురిచేస్తుంది. అలా అనుకోవలసిన అవసరం లేదు. కాబట్టి ఎంట్ర ప్రెన్యూర్ తమకు మాత్రమే సెల్ఫ్ వస్తుందనే భ్రమలోంచి బయటికిరావాలి. 
2: ఇతరులు ఏమి అనుకుంటారో అని ఆలోచించండి:
మీ సమయాన్ని . శక్తిని ఇతరులు మీ గురించి ఏమి అనుకుంటున్నారో అని ఆలోచిస్తూ ,  వారి ఎక్స్ పెక్టేషన్స్ తగ్గట్టు మిమ్మల్ని మీరు మార్చుకోడానికి ప్రయత్నించడం మిమ్మల్ని అసంతృప్తులుగా మిగులుస్తుంది. ఈ ప్రపంచంలో మనకంటే బాగా చేసే వారు, ఎక్కువ చేయగల వారు,  శక్తివంతులు ఉంటారు. అందుకే ఇతరుల నుంచి ప్రేరణ పొందడం వరకూ ఒకే కానీ వారిని ఒక స్థాయిని , పోసిషన్ ను ఒక కొలమానం (బెంచ్ మార్క్) లా ఊహించుకుని లైఫ్ లో నిజమైన జీవత్వాన్ని కోల్పోకండి.
3:  ప్రధాన లక్ష్యాలు నిర్ణయించుకోండి:    
మీ వ్యాపారంలో దీర్ఘకాలిక, ఫైర్ ఛార్జింగ్ ఇచ్చే గొప్ప గోల్స్ తో పాటు ఈ సంవత్సరం , మరో ఆరు నెలలలో చేరుకోగలిగిన షార్ట్ టర్మ్ గోల్స్ ఉండాలని నిర్ణయించుకోండి. మీ గోల్స్ ప్రతీ వారం/ ప్రతి నెల రివ్యూ చేసుకుంటూ ముందుకు వెళ్ళగలగాలి ఎందుకంటే పెద్ద గోల్స్ సాధించడం లేట్ అయితే మన మీద మనకి డౌట్ రావటం సహజం. అదే చిన్న గోల్స్ ను ప్రతీ నేలా సాధిస్తూ వెళితే మనం చిన్న చిన్న విజయాల ద్వారా కాన్ఫిడెన్సు ఫీల్ అవుతాం, ఈ పని రెగ్యులర్ గా ఇంకొంచం ప్రోత్సాహం ఇస్తుంది.  
4:  గతంలోని విజయాలు గుర్తుకుతెచ్చుకోండి : అనుకోని పరిణామాలు , రిజల్ట్స్ తో మీకు మీ శక్తి యుక్తుల మీద డౌట్ వచినప్పుడు గతంలోని విజయాలను, రీసెంట్ గా వచ్చిన విజయాలను, గుర్తింపులను, ఇతరులు మీ మీద నమ్మకాన్ని ఇస్తూ మాట్లాడిన సందర్భాలు గుర్తుతెచ్చుకోండి. మీ విజయాలకు మీరు గుర్తింపు, ప్రేమ ఫీల్ అయినపుడు ఇప్పుడు చేతిలో ఉన్న ప్రాజెక్ట్ మీద ప్రేమ వస్తుంది.
5:  జాగ్రత్తగా ఎంచుకోండి:  ప్రపంచాన్ని, జీవితాన్ని, మనుషులను ఉన్నతంగా చూడటం, పాజిటివ్ గా, సంవృద్దితో నిండినట్లు రిసీవ్ చేసుకోవటం అలవాటు చేసుకోండి. ఇది ఒక జాగ్రత్తతో , కాన్షియస్ గా చేయవలసిన ప్రక్రియ. ప్రతీక్షణం అది లేదు , ఇది లేదు అని ఆలోచించే బదులు ఈ ప్రపంచంలో ఎంతో గొప్ప సంపద, ఉన్నత మనుషులు, గొప్ప అంశాలు  ఉన్నాయి, మనం ప్రయత్నాలు  ద్వారా మన ప్రత్యేక ఎంపికల ద్వారా మనకు ఏమి కావాలో ఎన్నుకోవాలి అని అర్ధం నమ్మండి. 
6:  ప్రపంచాన్ని గుర్తుంచుకోండి:  అనుకూని వ్యతిరేక అనుభవాలు రావడం చాలా సహజం. మనం ఎవ్వరం వీటికి అతీతులం కాదు. చేసిన ప్రతీ పనిలో 100 % జరగాలని రూల్ లేదు. మీరు గొప్పగా, సరైన దిశలో  ప్రయత్నించి ఉండొచ్చు. అలా అని చెప్పి మీకు పాజిటివ్ రిజల్ట్ మాత్రమే రావాలని రూల్ లేదు. మీ ప్రయత్నానికి అనేక కారణాలు ప్రభావం లోబడి ఏమి రావాలో అదే వస్తుంది. అయితే గుర్తుంచుకోండి ఈ విశ్వంలో మధ్యలో మీరు ఒక్కరే లేరు, కోట్ల మంది ఉన్నారు, వారికి కూడా మీలా అనేక లక్ష్యాలు, విజయాలు, భావాలు ఉన్నాయి. అందుకే మీరు వెళ్ళే దారిలో ఇతరులు కలిసినపుడు వారి జర్నీ కి కూడా సహాయం చేస్తూ ముందుకు వెళ్ళే మంచిమనసుతో ముందుకెళ్ళండి. ప్రపంచాన్ని మనం గుర్తుంచుకుంటే , ప్రపంచం మనల్ని గుర్తుంచుకుంటుంది. మిమ్మల్ని ప్రేమించే, మీకు ఉన్నత ఫీడ్ బ్యాక్ ఇచ్చే వ్యక్తుల మధ్యలో ఉండండి.
7:  మీ ప్రయత్నాల విత్తనాలను నాటండి:  

చాలా మంది తమకి తాము ఒక సెల్ఫ్ ఇమేజ్ ఏర్పరుచుకుంటారు. అందులో తప్పేమీ లేదు. కాకపోతే ఏర్పరుచుకున్న ఇమేజ్ స్థాయిలో జీవితం, రోజులు నడవటంలేదంటే ఒక ఒత్తిడి , సెల్ఫ్ డౌట్ మొదలౌతుంది. ఒక సామెత గుర్తుంచుకోండి “మనం పాతి పెట్ట బడ్దాం అనుకోకండి, మనం విత్త బడ్దాం”. ప్రతి విత్తుకు ఒక మొక్కగా ఎదిగి, మానుగా ఫలాలను అందించేందుకు సమయం పడుతుంది. ఆ సమయం లో ఉన్నాం అనుకుని , ప్రయత్నాలు అనే విత్తనాలు నాటండి, ఓర్పుతో కొంచెం కొంచెం మెరుగుపరుచుకుంటూ వాటిని పోషించండి. అందుకే మీతో మీరు ఎందుకు నేను చేయలేకపోతున్నాను అనుకుంటూ నిందించుకోకండి. అది టైం వేస్ట్ పని. మిమ్మల్ని మీరు క్షమించుకుంటూ (Forgive), ప్రేమించుకుంటూ  ప్రయత్నాలనే విత్తనాలు నాటుతూ ముందుకు వెళ్ళండి.   
8:  భయాలను ఎదుర్కోండి :   గుర్తుంచుకోండి ఫ్రెండ్స్... మీ ఫలితాల మీద ఉన్న భయం, మీ ఆశయం మీద ఉన్న ప్రేమకంటే గొప్పది కాకూడదు. భయం, సెల్ఫ్ డౌట్ మిమ్మల్ని నిరోధించేలా , డిక్టేట్  చేసే అవకాశం ఇవ్వకండి. మిమ్మల్ని భయపెట్టే అంశాలే ముందు చేయండి. ఓడిపోతామేమో అని భయపడే వారు ఎప్పటికీ గెలవలేరు. మిమ్మల్ని మీరు కంఫర్ట్ జోన్ బయటికి వెళ్లి పుష్ చేస్తూ ముందుకు నడిపిస్తే, మీ అసలు కెపాసిటీ మీకు తెలుస్తుంది. మీరు ఎంత చేయగలరో నేర్చుకుంటారు.
***  ***  ***  సైకాలజీ టుడే, సెప్టెంబర్ 2016 లో ప్రచురించబడిన  ఆర్టికల్  ***  ***  ***